Abstract
Mazkur maqolada qadimgi turkiy tilning hozirgi o‘zbek adabiy tiliga ta’siri kosmonimlar (osmon jismlarining nomlari) misolida tahlil qilinadi. Qadimgi turkiy tilda shakllangan kosmonimlarning leksik, fonetik va semantik o‘zgarishlari hozirgi o‘zbek tilida qanday namoyon bo‘layotgani tadqiq etiladi.
Maqolada qadimgi turkiy tilning o‘ziga xos xususiyatlarini tahlilga tortishda Mahmud Koshg‘ariyning “Devonu lug‘otit-turk” asarining I-jildi tanlab olingan va turkiy xalqlarning osmon jismlariga bergan nomlarining etimologik tahlili yoritiladi. Shuningdek, qadimgi turkiy tilga oid kosmonimlarning hozirgi o‘zbek adabiy tili lug‘at tarkibidagi o‘rni va ularning madaniy-ma’naviy ahamiyati haqida fikr yuritiladi.
References
Владимирцов Б. Работы по монгольскому языкознанию. - М.: Восточная литература. 2005. – С. 237.;
Содиков К. Туркий ёзма ёдгорликлар тили: адабий тилнинг юзага келиши ва тикланиши. –Тошкент. 2006. -Б. 3.;
Ядринцев Н.Сибирские инородцыб их быт и современное положение. – СПб.:1891.;
Thomsen V. Inscription de l'Orkhon dechifress, MSFOU, V, 1896. – 286 p.;
Радлов В. Опыт словаря тюркских наречий. – Том III, 1. – CПб.: Типография императорского АН, 1893. – 1260 с.;
Sodiqov Q. Turkiy yozma yodgorliklar tili: adabiy tilning s hakllanishi va tiklanishi. T.: 2006.;
Абдураҳмонов Ғ., Рустамов А. Қадимги туркий тил. – Т.: Ўқитувчи, 1982. – 166 б.;
Дадабаев Х., Насыров И., Хусанов Н. Проблемы лексики староузбекского языка. – Т.: Фан, 1990. – 213 с.;
Содиқов Қ. Илк ўрта асрларда яратилган туркий ҳужжатлар. – Т.: 2016.;
Кубатин А. К вопросу о генезисе древнетюркских титулов // O‘zbekiston tarixi‚ №4‚ – 2010. С. 61-73.;
Бобоёров Ғ., Ғойибов Б., Кубатин А. Ўрта Осиё битиклари. – Т.: Tafakkur, 2020. – Б. 24-58.; Бобоёров. Ғ. Ўзбек тили тарихи (энг эски чоғлари). Т. – Фан. 2022. – 176 б.;
Dustmurodov M. O‘rxun-Yenisey bitigtoshlaridagi harbiy terminlar tadqiqi.- T.: Dimal nashriyoti. 2025. – 176 b.;
Рахметов H. Некоторые суждения о тюркской рунологии. - Ж-л. “Туркология”. Казахстан. 2004/1.;
Nasimxon Rahmon. Oltun yorug‘. So‘z boshi, izohlar va qadimgi turkiydan o‘zbekchaga tabdil. - T.: Fan. 2009.;
Ibragimova D.A. Ingliz, rus va o‘zbek tillarida kosmonimlarning chog‘ishtirma tahlili.-GlobeEdit: 2023. – 64b.;

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.